Üniversitenin Su Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Melek İşinibilir Okyar, AA muhabirine, dünyada olduğu benzer biçimde Türkiye’nin denizlerinde de son yıllarda ciddi denizanası artışı yaşandığını söylemiş oldu.

Denizanalarının ekosistemdeki negatif değişimleri faydalarına kullanılabilme kabiliyetleri bulunduğunu ve hayatta kalma mevzusunda başarı göstermiş olduklarını belirten Okyar, “Bunlar 500 milyon senedir dünya üstünde yaşamlarını sürdüren, sayılarını ve çeşitliliklerini arttıran canlılar.” dedi

Prof. Dr. Okyar, Marmara Denizi’nin değişik nedenlerden kaynaklı yoğun insan baskısı altında bulunduğunu, bunun denizanası artışına ortam hazırladığını beyan etti.

Denizanalarının kirli bölgelere tahammül gösteren canlılar olduğuna dikkati çeken Okyar, “Isı artışıyla bunların üreme kapasiteleri artıyor. Küresel ısınmaya bağlı olarak da tüm denizlerde bu ısı artışları mevcut. Marmara Denizi’nde de kış ayı olmasına karşın su sıcaklığı ortalama 20 aşama olarak ölçüldü. Sıcaklıktaki bu artış denizanalarının üreme aktivitelerini tetiklemektedir. Son yıllarda tüm Marmara Denizi’ni kapsayacak şekilde fakat başta İstanbul kıyıları olmak suretiyle, Marmara Denizi’nin kıyısal alanlarında ve körfezlerde yoğun denizanası artışı görüyoruz.” diye konuştu.

“PROJENİN BİRİNCİ KISMINI DOĞU MARMARA’DA YAPTIK”

Prof. Dr. Okyar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Su Bilimleri Fakültesi tarafınca denizanası artışının sebeplerinin belirlenmesi için emek verme başlatıldığını dile getirdi.

Projenin birinci kısmını Doğu Marmara’da uyguladıklarını vurgulayan Okyar, “Denizanaları aşırı çoğaldıklarında belli bir süre sonrasında öldüklerinden dolayı parçalanmaya başlıyorlar. Bu da su kalitesinin bozulmasına ve ekosistemin işleyişinde değişimlere niçin oluyor.” değerlendirmesinde bulunmuş oldu.

Prof. Dr. Okyar, dron kullandıkları çalışmalarda denizanalarının büyük metrekarelerde yayıldığını tespit ettiklerini vurgulayarak, şu şekilde devam etti:

“Bunun yanında dalışlar gerçekleştirerek bilhassa hangi su kütlesinde toplandıklarını tespit ettik. Bilhassa 5 ila 10 metre içinde denizanalarının daha çok bulunduklarını belirledik. Suyun yüzeyinde tek tük görünen denizanası aslına bakarsak 5 metre derinliklerde devasa büyüklükte stoklara haiz. Projenin ikinci aşamasında da tüplü dalış yapmış olup, bunların safhalarını takip edip üremelerinin ekosistemindeki mevsimsel sürecini takip edeceğiz. İklim değişikliğine bağlı olarak Marmara Denizi’ne pek oldukça yeni istilacı denizanası türü giriyor. Son yıllarda yaptığımız çalışmalarda pek oldukça yeni tür bulduk. Bunlar bolluklarını arttırmaya başladılar. Yeni türlerin girişiyle denizel ekosistemdeki denizanasına bağlı çözünmüş organik madde yükü artıyor.”

Denizanası ile beslenen canlıların ekosistemdeki çeşitli baskılar sebebiyle azalmasının, bunlar üstündeki avcı baskısının kalkmasına ve sayılarının artmasına niçin olduğuna dikkati çeken Okyar, “Denizanası artışları artık her mevsimde yaşanıyor. Küresel ısınmanın tetiklemesiyle son 20-30 yılda denizanaları aşırı artış gösterdi.” dedi.

Prof. Dr. Okyar, Marmara Denizi’nin akıntı sistemiyle taşınan denizanalarının bilhassa İzmit Körfezi’nin doğu havzasında birikip bu bölge için ciddi problem oluşturduğunu beyan etti.

Deniz ekosistemine zararı dokunan bu canlıların Uzak Doğu’da besin olarak tüketildiğinden bahseden Okyar, denizanalarından ekonomiye yarar sağlayacak ürünlerin elde edilmesi için emek verme yaptıklarını sözlerine ekledi.